واکاوی مفهوم بازی از دیدگاه آدلر

براساس دیدگاه صاحبنظرا ن تعریفی دقیق برای بازی نمی توان ارائه داد. ولی تحقیقات انجام شده نشان می دهد که بازی کردن از زمان تولد تا مرگ برای انسان اهمیت دارد. بازی فقط برای کودکان نیست و وضعیتی ذهنی، جسمی، عاطفی و روحی است  که می تواند بخشی از زندگی انسان را تشکیل دهد. ولی برای آنکه بتوان فعالیتی را بازی نامید می توان ویژگی های زیر را برای آن بر شمرد:

• بازی دارای انگیزه ی درونی است. هدف آن در خودش نهفته است و تنها برای رضایت حاصل از آن صورت می گیرد.
• دومین ویژگی بازی آن است که به صورت آزادانه انتخاب شود. برای مثال، اگر کودکان وادار شوند یا حتی با ملایمت زیر فشار قرار گیرند تا بازی کنند، ممکن است هیچگاه به فعالیت نگریسته شده به چشم بازی نگاه نکنند. برای مثال، هنگامی که معلم برای شاگردانش بازی را تعیین کند، آنها به آن همچون کار می نگرند و در صورتی که اگر خودشان حق انتخاب داشته باشند آنگاه همان فعالیت را نوعی بازی می دانند.
• سومین ویژگی بازی آن است که باید خوشایند باشد و کودکان باید از انجام آن لذت ببرند وگرنه نمی توانند آن را به عنوان بازی در نظر بگیرند.
• چهارمین ویژگی بازی آن است که در واقعیت گریزی است به این معنا که با عنصر وانمود سازی به معنای بر هم ریختن واقعیت برای انطباق با رغبت های بازیکن همراه است. این امر به ویژه در بازی های نمادین که ویژگی اصلی دوره ی پیش دبستانی است، مصداق دارد. یعنی هنگامی که کودکان مدت زیادی از وقت خود را برای نقش های جدید و بازی کردن در صحنه های تخیلی صرف می کنند.
• پنجمین ویژگی بازی نیز آن است که بازیکن باید در بازی شرکت داشته باشد و از لحاظ جسمانی و روانی در گیر بازی باشد نه اینکه منفعل باشد یا نسبت به آنچه روی می دهد، بی تفاوت باشد(هیوز،1999).

از دیدگاه آدلر، بازی می توان بخشی از اوقات فراغت انسان را بسازد.  زمانی که بازی حالت باز آفرینی انرژی و تجدید قوا برای کار را دارد، دارای ارزش است(آدلر،2001). در واقع در این حالت بازی از لحاظ بیولوژیکی بدن و از سویی قوای روحی را برای کار و فعالیت آماده می کند. زیرا همانطور که در مبحث انسان شناختی آدلر در فصل دوم به آن پرداختیم، انسان از دو بعد روحی و جسمی تشکیل شده است و این دو بعد بر یکدیگر مؤثر هستند. پس اگر یک بازی ورزشی که اندام های بدن را به کار می گیرد می توان بر بعد روحی انسان هم تأثیر بگذارد و بدین ترتیب، برای انسان از لحاظ جسمانی و روحی آمادگی برای کار و فعالیت به وجود می آید.  ولی زمانی که بازی هدف بیرونی که سر زندگی در کار و فعالیت است را به دنبال نداشته باشد و تنها برای خودش انجام شود آنگاه به عنوان فرار از واقعیات زندگی escapism و اتلاف وقت در زندگی  است. در واقع، چهارمین ویژگی ای که برای بازی بر شمردیم، از دیدگاه آدلر مذموم شمرده می شود.